De nieuwe MPG-score: Wat verandert er voor je materiaalkeuze?

Milieubelasting in kaart gebracht

Bij elke vergunningsaanvraag is een MPG-berekening (Milieuprestatie Gebouwen) verplicht. Deze score geeft aan wat de milieubelasting is van álle materialen in je huis. Hoe lager de score, hoe duurzamer je materiaalgebruik. Vanaf 1 januari 2026 gelden hiervoor nieuwe, strengere rekenregels op basis van 19 milieu-impactcategorieën.

Van 11 naar 19 categorieën

Waar we voorheen met 11 categorieën rekenden, wordt de berekening in 2026 veel gedetailleerder. Dit betekent dat bouwers nog scherper moeten kijken naar de herkomst en verwerking van materialen. Voor jou als koper betekent dit dat je vaker zult zien dat traditionele (milieubelastende) materialen worden vervangen door duurzame alternatieven om aan de wettelijke grenswaarde te voldoen.

Vraag naar de MPG-waarde

Een goede catalogusbouwer kan je direct vertellen wat de MPG-score van hun woningtype is. Woningen die gebruik maken van hergebruikte materialen of biobased grondstoffen scoren vaak aanzienlijk beter. In een wereld waar duurzaamheid steeds zwaarder weegt, is een lage MPG-score een garantie voor een toekomstbestendige investering.

Wat is een goede MPG-score?

De MPG wordt uitgedrukt in euro's milieuschadekosten per vierkante meter bruto vloeroppervlak per jaar. Hoe lager, hoe beter. De wettelijke grenswaarde is de afgelopen jaren stapsgewijs aangescherpt; woningen die ruim onder de norm scoren gebruiken doorgaans hout, biobased isolatie en hergebruikte materialen. Vraag bij een aanbieder niet alleen of het model 'voldoet', maar wat de daadwerkelijke waarde is — het verschil tussen net voldoen en ruim scoren is groot.

Welke onderdelen wegen het zwaarst?

In een gemiddelde woning bepalen de fundering en begane grondvloer, de draagconstructie en het dak samen het grootste deel van de milieubelasting. Isolatie, gevelafwerking en installaties volgen. Wie de MPG wil verbeteren, boekt dus het meeste resultaat door in te grijpen op constructieniveau: bijvoorbeeld een houten draagstructuur, minder beton in de fundering en biobased isolatie. Kleine keuzes zoals kraanwerk of vloerafwerking hebben nauwelijks invloed.

Van 11 naar 19 impactcategorieën: wat verandert er praktisch?

De uitgebreide set categorieën houdt naast klimaatverandering ook rekening met zaken als watergebruik, landgebruik en uitputting van grondstoffen. Materialen die alleen op CO₂ goed scoorden, kunnen daardoor relatief slechter uitpakken, terwijl biobased materialen doorgaans over de hele linie gunstig blijven. Voor jou betekent dit vooral: vraag een recente berekening op, want oudere berekeningen zijn niet meer één-op-één vergelijkbaar.

MPG als vergelijkingsmiddel

Omdat de MPG voor elke aanvraag verplicht is, heeft elke aanbieder de cijfers beschikbaar. Gebruik dat: leg de MPG-waarden van twee modellen naast elkaar zoals je ook prijs en woonoppervlak vergelijkt. Vergelijk modellen op de vergelijker en bekijk daarna houtskeletbouw als je op materiaalimpact wilt sturen.

Welke keuzes drukken het hardst op de MPG?

De MPG drukt de milieubelasting van alle toegepaste materialen uit in een schaduwprijs per vierkante meter per jaar: hoe lager, hoe beter. Een handvol grote posten bepaalt het grootste deel van de score.

Bouwdeel	Invloed op MPG	Gunstiger alternatief
Fundering en begane grondvloer	Groot	Slanker ontwerp, minder beton
Draagconstructie	Groot	Hout of hybride in plaats van vol beton
Isolatie	Middel	Bio-based isolatie zoals houtvezel of cellulose
Gevelafwerking	Middel	Hout of hergebruikte steen
Installaties	Toenemend	Compacte installatie, minder leidingwerk

Hoe voorkom je dat de MPG een probleem wordt?

Laat de MPG-berekening vroeg maken, niet pas bij de vergunningaanvraag. Wie pas achteraf ontdekt dat de score te hoog uitvalt, moet materiaalkeuzes wijzigen die al zijn ingekocht of ingetekend. Bij een catalogusmodel is de berekening meestal al beschikbaar voor de standaarduitvoering; vraag ernaar en vraag ook wat je meerwerkkeuzes met de score doen.

Botst een lage MPG met een lage bouwsom?

Niet automatisch. Compact bouwen verlaagt zowel de kosten als de MPG, omdat je simpelweg minder materiaal gebruikt. Een rechthoekig grondvlak met weinig hoeken, een beperkte hoeveelheid dakvlak en een efficiënte plattegrond scoren op beide punten. Duur wordt het pas wanneer je een groot, complex ontwerp met veel beton alsnog wilt compenseren met exclusieve biobased materialen.

Waar let je op bij vergelijken van modellen?

Vraag altijd naar de MPG-waarde van de standaarduitvoering en naar de gehanteerde rekenmethode. Vergelijk daarnaast het gebruiksoppervlak, want de MPG wordt per vierkante meter uitgedrukt: een grotere woning met dezelfde score belast in absolute zin meer. Gebruik de vergelijker om modellen naast elkaar te zetten.

Welke rol speelt hergebruik?

Materialen met een hoog aandeel gerecycled materiaal of met een aantoonbare tweede levensduur scoren gunstiger. Denk aan hergebruikte bakstenen, staal met een hoog recyclingpercentage en isolatie op basis van gerecyclede vezels. Ook demontabel bouwen telt mee: verbindingen die schroef- of klembaar zijn in plaats van verlijmd maken het bouwwerk later opnieuw bruikbaar. Bij prefab wordt dat vaak al deels toegepast.

Hoe lees je een MPG-berekening?

Kijk naar drie dingen: de schaduwprijs per vierkante meter per jaar, welke bouwdelen de grootste bijdrage leveren en welke uitgangspunten zijn gehanteerd, zoals levensduur en oppervlaktes. Vraag de aanbieder om de onderliggende bouwdelenlijst. Zonder die lijst weet je niet of een gunstige score komt door slimme materiaalkeuze of door optimistische aannames.